Planowanie i zarządzanie terenami chronionymi, zwłaszcza w wymiarze ponadregionalnym i ponadnarodowym, zwykle wiąże się z wieloma ograniczeniami natury prawnej, administracyjnej i technicznej. Wiążące się z tym główne wyzwania dla całej Unii Europejskiej wynikają z potrzeby uwzględnienia rozmaitych uwarunkowań, by zapewnić sprawne zarządzanie terenami objętymi ochroną prawną.

Cele projektu zostały zdefiniowane jako:

• zintegrowane zarządzanie obszarami chronionymi dla potrzeb regionalnej ekonomii i rozwoju obszarów wiejskich,
• usprawnienie jakości ochrony zarządzanych terenów (zwłaszcza na poziomie strategicznym); połączenie i równoległe wykorzystanie w tym celu różnych narzędzi, instrumentów i technik planowania przestrzennego; wsparcie europejskich standardów, polityk, procedur i technologii,
• podniesienie świadomości społeczności lokalnej na temat kompleksowych zagadnień wiążących się z zarządzaniem obszarami chronionymi; wskazanie wiążących się z tym możliwości czerpania korzyści ekologicznych, ale i społeczno- ekonomicznych,

Styria - Office of the Federal State Government of Styria, Dept. Nature Conservation

Friuli Venezia Giulia - Regional Directorate of agricultural, natural and forestal Resources of Autonomous Region FVG

Veneto - Regional Park of Colli Euganei

Czech Republic - Academy of Sciences, Institute of Landscape Ecology

Croatia - Medimurje County, Department of Spatial Planning

Slovenia - Ministry of the Environment and Spatial Planning

Współpracujące środowisko pozarządowe reprezentują zaangażowani do projektu m.in.: UNEP-WCMC (United Nations Environment Programme World Conservation Monitoring Centre) oraz IUCN (Światowa Unia Ochrony Przyrody - The World Conservation Union).

Obszar projektu oraz sieci wymaga przemyślanych instrumentów i nowoczesnych strategii ochrony przyrody, jak i planowania z myślą o zrównoważonym rozwoju przestrzennym. Powinno się to odbywać przy uwzględnieniu czynników przestrzennych, społeczno-kulturalnych i ekonomicznych, przy wykorzystaniu nowych możliwości, pojawiających się w wyniku procesu poszerzania Unii Europejskiej.

• zjednywanie partnerów i współpracowników, organizacja konferencji, promocja informacji: opracowywanie interaktywnego serwisu, panelu i strony www,
• działania pilotażowe, skoncentrowane na wskazaniu potencjalnych możliwości I zachęceniu do współpracy,
• międzynarodowa wymiana wiedzy i udostępnianie posiadanego know-how (także dzięki narzędziom interaktywnym),
• organizacja spotkań, szkoleń, wyjazdów studyjnych; umożliwianie wymiany wiedzy oraz doświadczeń pomiędzy partnerami, ich ekspertami i instytucjami, popularyzacja swobodnego przepływu informacji na całym obszarze CADSES,
• rozwój, porównywanie i harmonizacja różnych technik i narzędzi, systematyczna ewaluacja metod, technik, instrumentów, ze szczególnym uwzględnieniem przygotowywanych planów zarządzania obszarami chronionymi i próba potraktowania ich jako jednolitych instrumentów.

kwiecień 2003 – marzec 2006

• usprawnienie i wybór najlepszych technik zarządzania obszarami chronionymi, wymiana „dobrych praktyk” i doświadczeń,
  
• większa świadomość istnienia i szersze korzystanie z możliwości ekonomicznych funkcjonowania na terenach objętych ochrona prawną dla poszczególnych regionów i ostatecznych beneficjentów projektu: rozwój regionalnych inicjatyw ekonomicznych, turystyki, usług, regionalnych produktów, rzemiosła i usług,
  
• ograniczenie konfliktów i łatwiejsze pole do podejmowania decyzji dla decydentów,
  
• usprawnienie współpracy na poziomie regionalnych partnerów, lepsza komunikacja i współdziałanie.

Projekt został zakończony jeśli chodzi o fazę wdrażania. Wszystkie zaplanowane działania zostały wykonane, a zamierzone rezultaty – osiągnięte. Chociaż nawiązanie współpracy na tylu poziomach nie był łatwe, dzięki dobremu zarządzaniu projektem jest ona tutaj wartością dodaną. Wspólnymi korzyściami dla wszystkich partnerów jest wymiana doświadczeń oraz omówienie stosowanych technik i narzędzi.

Zaangażowanie poszczególnych partnerów miało charakter tymczasowy i pozwoliło na:

• opracowanie cyfrowej prezentacji modułu „Dobrej Praktyki” (The Best Practice module digital presentation), które zostało poprzedzone szczegółowymi badaniami i organizacją warsztatów tematycznych. Model ten stanowi symulacje typowych problemów dotyczących zarządzania obszarami chronionymi i wskazuje przykłady możliwych rozwiązań,
• opracowanie pakietu gromadzącego instrumenty i metody potrzebne do wdrażania wypracowanych rozwiązań.
  Oba narzędzia zostały połączone w interaktywny panel o nazwie „Expert System” oraz serwis („The Management, Reporting and Exchange module serves”), dostarczający bieżących informacji i umożliwiających dostęp do wyników działań.

Dodatkowo została także stworzona baza danych uwzględniająca ramy prawne i administracyjne, naturalne aspekty, kategorie i fazy „cyklu życia” obszarów ochronnych, jak i serwis umożliwiający poszczególnym partnerom wymianę know-how, Przygotowano CD-romy, stronę internetową, zorganizowano warsztaty, wyjazdy studyjne i szkolenia, wydano także broszury zawierające opis wyników projektu.

Podjęto także działania pilotażowe, które w założeniu były praktycznymi przykładami wdrażania i wykorzystywania rozmaitych narzędzi w procesie zarządzania obszarami chronionymi. Zostały one wprowadzone przez różnych partnerów, z różnych regionów i powstały w wyniku wykorzystania uwarunkowań regionalnych.

Działania pilotażowe realizowano w ramach pakietów roboczych:
1. podnoszenie społecznej świadomości (działania m.in. w objętym ochroną obszarze rzeki Mura, Croatia) i zwiększanie procesu społecznego uczestnictwa w dziedzinie zarządzania i ochrony sieci Natura 2000 (działania w kierunku ustanowienia regionalnego rezerwatu Friuli Venezia Giulia we Włoszech).
2. inwentaryzacja i monitoring - rozwój systemu ewidencji obszarów chronionych (dot. m.in. regionów Carinthia i Niedere Tawern/Styria, Austria), stworzenie opartego na podstawach naukowych planu dla Parku Narodowego Bohemian Forest i gór Novohradskich.

2.400.000 €,

z czego:
Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego - 1.209.935,50 €
państwowe źródła finansowania (EU) - 1.139.978,50 €
państwowe źródła finansowania (inne niż EU) - 50.086,00 €

Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego

DFE

DI (FH) Johann Wagner, Office of the Government of Carinthia
Dept. 20 - Spatial Planning, Subsection Nature Conservation
Wulfengasse 13, 9020 Klagenfurt, AUSTRIA
tel.: +43/463 536 32055; fax:+43/463 536 32007
e-mail: johann.wagner@ktn.gv.at