Uwrażliwienie rolników na potrzebę ochrony przyrody i wprowadzenie ekologicznych form gospodarowania.

Inne cele:
• Zwrócenie uwagi na konkretne proekologiczne działania, które mogłyby być podjęte w gospodarstwach,
• Wzrost zrozumienia wśród rolników dla celów i wymagań działań ochronnych,
• Wzrost jakości i elastyczności wymaganych działań ochronnych poprzez dostosowywanie umów do konkretnych warunków, w jakich gospodarują indywidualni rolnicy.

Ministerstwo Rolnictwa

rządy prowincji we współpracy z organizacją
LFI Ländliches Fortbildungsinstitut

rolnicy

Ze względu na położenie geograficzne Austria posiada wyjątkowo dużą bioróżnorodność. Wyłączając Alpy, większość gatunków i siedlisk znajduje się na terenach uprawnych. Program rolnośrodowiskowy w Austrii („Österreichisches Umweltprogramm ÖPUL”) proponuje rolnikom wiele przydatnych, chroniących środowisko naturalne zabiegów. Ale wiedza farmerów o wartościach przyrodniczych obszarów, na których gospodarują jest bardzo niska. Nie są oni należycie informowani o rzeczywistej wartości terenów, które do nich należą. Tam, gdzie rolnicy decydują się na podpisanie umowy o ochronie cennych terenów, pojawiają się problemy, szczególnie z różnymi wymaganiami zawartymi w tych kontraktach. Przeszkody te są zazwyczaj rozwiązywane dzięki przyznawanym wysokim premiom pieniężnym, a nie ze względu na zrozumienie stawianych wymagań.

Projekt rozpoczął się w 2001 r., aby uświadomić rolnikom wartość należących do nich terenów, poinformować ich o przyczynach wymagań stawianych w ramach programu oraz przekazać im podstawową wiedzę na temat identyfikacji cennych siedlisk. Dodatkowo eksperci i rolnicy opracowali pomysły jak prace na rzecz ochrony przyrody mogą być lepiej przekazywane szerokiemu gronu odbiorców.
Projekt jest związany z tzw. działaniem towarzyszącym, jakim jest program rolnośrodowiskowy. Przygotowywany jest wyprzedzająco w stosunku do konkretnych zabiegów służących ochronie krajobrazu (takich jak: koszenie terenów trawiastych, projektowanie nowych elementów krajobrazu itd.). Razem z rolnikiem ekspert do spraw ekologii opracowuje plan zawierający lokalizacje cennych przyrodniczo terenów z krótkim opisem i wskazaniem najistotniejszych siedlisk i gatunków oraz celów ochrony, a także wskazania organizacyjne dla gospodarstwa. Plan ten jest uzgadniany z rolnikiem. Rezultat prac zostaje naniesiony na mapę tematyczną i na specjalny folder noszący nazwę: „Folder informacyjny o mojej posiadłości”.

Przygotowanie takiego planu polega na:
• Organizacji regionalnych sesji informacyjnych mających motywować rolników do uczestnictwa w projektach,
• Organizowaniu dnia konsultacyjnego dla zainteresowanych rolników (realizowane są wyjścia w teren i wybór cennych przyrodniczo obszarów na terenie danej posiadłości), • Dyskutowaniu i ustaleniu wszystkich celów i wymagań,
• Przygotowaniu opisu ekologicznego terenu, na którym mieści się gospodarstwo (opis taki zawierać musi charakterystykę krajobrazu i dwa zdjęcia),
• Przygotowaniu mapy tematycznej opartej na zdjęciu lotniczym (1:5 000) zawierającej wszystkie elementy krajobrazu i inne cenne przyrodniczo obiekty gospodarstwa,
• Stworzeniu indywidualnego wzoru małych i praktycznych kart określonych gatunków po to, aby dać rolnikowi możliwość oznaczenia roślin znajdujących się na jego terenie,
• Ciągłym nadzorze telefonicznym.

Po upływie jednego roku realizacji organizowane jest seminarium ze wszystkimi uczestnikami Projektu w celu przedyskutowania problemów i nowych pomysłów.

2001-2005

W 2003 r. około 1550 rolników (na obszarze 5585 ha) wzięło udział w Projekcie. Zainteresowanie wciąż rośnie. Więcej niż 86% wszystkich ankietowanych stwierdziła, że Plan Ochrony Przyrody jest dobrym sposobem na reklamowanie się gospodarstw oraz zawiera ciekawe informacje dla konsumentów. Projekt ponadto pobudził dobrą współpracę z jednostkami zarządzającymi obszarami europejskiej sieci ekologicznej Natura 2000 i parkami narodowymi. W przyszłości potrzebne są jednak pewne uproszczenia i ulepszenia w procesie realizacji Projektu (np. w procesie przetwarzania danych).

Przyszłość Projektu:

Na kolejny okres programowania rozwoju obszarów wiejskich (lata 2007- 2013) planowane jest rozszerzenie Projektu również na leśników. Zakłada się zmiany w procesie przygotowywania planu, ponieważ mapy będą dostępne w formie elektronicznej.

Przykładowe koszty:
Artykuł 22-24: 72 €/pole (kwota dla rolnika)
Artykuł 9: ok. 500 €/utrzymanie (wynagrodzenie dla eksperta, wypłata za działania edukacyjne i materiały)
Artykuł 33: 50 €/pole (ekspert, wypłata za mapy)

Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej

Plan Rozwoju Obszarów Wiejskich
np. Działanie 4 – Wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i dobrostanu zwierząt

Austria

- "EU Funding for Enviroment. A handbook for the 2007-2013 programming period”, WWF 2005,
- "Wykorzystywanie funduszy UE na rzecz wspierania zrównowazonego rozwoju i ochrony środowiska na szczeblu lokalnym. Poradnik dla organizacji pozarządowych i lokalnych samorządów terytorialnych", WWF Polska/Instytut na rzecz Ekorozwoju 2005,
www.wwf.pl/informacje/publikacje/fundusze_ue/poradnik.pdf

DFE

Mr. Wolfgang Suske
LFI Ländliches Fortbildungsinstitut
Speisingerstr. 63/1, A-1130 Wien
tel.: +43/699 110 60 456, e-mail: wolfgang.suske@chello.at