• zintegrowany rozwój stref przybrzeżnych, wysp i innych obszarów gatunkowych,
• określenie głównych sfer konfliktów pomiędzy różnymi formami użytkowania morskich obszarów przybrzeżnych oraz zaproponowanie strategii i działań, które pozwolą te konflikty rozstrzygnąć; rozwój zrównoważony obszarów przybrzeżnych w sytuacji konfliktów,
• rozpoznanie i diagnoza sytuacji konfliktowych – co powinno doprowadzić do ułatwienia rozwiązywania istniejących lub złagodzenia przyszłych sporów.

Celem projektu jest poszukiwanie równowagi pomiędzy zaspokajaniem rozmaitych potrzeb społecznych i ekonomicznych (czemu służy gospodarcze użytkowanie obszarów wodnych i lądowych) a ochroną przyrody, zarówno w odniesieniu do sytuacji obecnej, jaki działań podejmowanych z myślą o sytuacji przyszłych pokoleń. Wypracowywanie mechanizmu równowagi powinno być oparte na przemyślanych schematach planowania przestrzennego. Ich wdrażanie jest możliwe poprzez system tematycznych pod-projektów, realizowanych przez poszczególnych partnerów na poziomie lokalnym i regionalnym. Założeniem było przygotowanie projektu sieciowego, w którym uczestniczyłoby wiele podmiotów terytorialnych z niemal wszystkich państw nadbałtyckich, odpowiedzialnych za rozwiązywania konfliktowych problemów rozwoju i zagospodarowywania przestrzennego obszarów morskich i lądowych.

Wydział Planowania Przestrzennego Ministerstwa Pracy, Budownictwa i Rozwoju Regionalnego
na terenie Maklenburgii-Przedmorze
- Kraj Związkowy Niemiec Mecklenburg-Vorpommern
(Ministry for Labour and Construction Mecklenburg-Vorpommern, Spatial Planning Department).

Biuro projektu mieści się w Berlinie (Niemcy), w jego pracach uczestniczą poszczególni partnerzy.

Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego, Polska
Stowarzyszenie Związek Miast i Gmin Morskich, Polska (Gdańsk)

oraz

Aarhus County, Dania

Ministry of Environment of the Kingdom of Denmark, Spatial Planning Department, Dania

Baltic Sea Research Institute Warnemuende (IOW), Niemcy

City of Putbus, Niemcy

Federal Maritime and Hydrogaphic Agency of Germany (BSH), Niemcy

Federal Ministry of Transport, Building and Housing of Germany, Niemcy

Ministry for Labour and Construction Mecklenburg-Vorpommern, Spatial Planning Department, Niemcy

Ministry of Rural Areas, Regional Planning, Agriculture and Tourism Schleswig-Holstein, Niemcy

Municipality of Sellin, Niemcy

North-West Mecklenburg County, Niemcy

Regional Planning Association Vorpommern, Niemcy

Warnow Region e.V., Niemcy

Association of Local Authorities of Tartu County (ALATC), Estonia

Geological Survey of Finland (GTK), Finlandia

Regional Council of Ostrobothnia, Finlandia

Ministry of Regional Development and Local Governments (Latvia)

Kalmar County, Szwecja

Universytet w Kalmar, Szwecja

gmina Mönsterås, Szwecja

gmina Oskarshamn, Szwecja

WWF - World Wide Nature Found Sweden

gmina Torsås, Szwecja

gmina Västervik, Szwecja

Strefy przybrzeżne zawsze były i wciąż pozostają punktem ogniskowym ludzkiej cywilizacji: aglomeracje miejskie, porty, rozwój rolnictwa, przemysłu i turystyki od zawsze były związane z takimi obszarami. Zwykle są to obszary przyrodniczo-wrażliwe z wartościową florą i fauną.
Ze względu na niezwykłe walory dla różnorodnej działalności ludzkiej obszary przybrzeżne odgrywają niebagatelną rolę, co często wiąże się dodatkowo z problemami ekologicznymi, gospodarczymi i społecznymi. Ich przyczyna leży głównie w zbyt dużej intensywności lub niewłaściwych sposobach użytkowania bardzo ograniczonej przestrzeni i zasobów środowiska o wysokiej wartości i wrażliwości na zakłócenia. Skutkiem powyższych może stać się zmniejszanie trwałości i różnorodności zasobów, a nawet obniżenie wartości środowiska dla potrzeb rozwoju gospodarczego i znacznym pogorszenie jakości życia.
U podłoża powyższego projektu, jak i innych, podobnych projektów, obejmujących swoim zasięgiem obszary morskie, leży dylemat: jak pogodzić ochronę przyrody i obszarów morskich z rozwojem takich przejawów ludzkiej aktywności, jak rybołówstwo, transport morski, wydobycie ropy naftowej czy masowa turystyka.
Dlatego więc, za sprawą „Deklaracji Wismarskiej” („Declaration of Wismar”), uchwalonej we wrześniu 2001 r., rozwój stref przybrzeżnych został zdefiniowany jako pojęcie kluczowe dla przyszłej współpracy na polu planowania przestrzennego rozwoju Regionu Morza Bałtyckiego.

Początkowa nazwa projektu – COASTPLAN. Struktura zarządzania projektu obejmowała 3 poziomy:

• koordynacja całościowa – komitet koordynacyjny projektu „macierzystego” (INTERREG III B), wspomagany przez liderów projektów narodowych i międzynarodowych grup tematycznych,
• poziom narodowego zespołu koordynującego,
• poziom lokalnych/regionalnych sub-projektów (pod-projektów).

Tematy podprojektów:

• Plan działania dla zrównoważonego rozwoju „Greifswalder Bodden" (Sustainable Development Action Plan "Greifswalder Bodden),
  
• Zarządzanie konfliktami w obrębie Zatoki Wismarskiej (Conflict Management within the Wismar Bay),
  
• Planowanie i wdrażanie działań na rzecz zrównoważonego rozwoju (Planning and Implemention of Regional Development Measures),
  
• Tworzenie Agencji Rozwoju Regionalnego dla północno-zachodniej części Maklenburgii (Creation of a Regional Development Agency for the North-West Mecklenburg County),
  
• Wsparcie rozwoju zintegrowanej strefy przybrzeżnej dla Morza Bałtyckiego i popularyzacja efektów projektu BaltCoast (Assistance to the Development of an Integrated Coastal Zone Development strategy for the - Baltic Sea and Dissemination of BaltCoast results).

Wśród strategicznych centrów zainteresowania znalazły się m.in.:
zrównoważony rozwój ekonomiczny a ochrona przyrody terenów przyrodniczo-wrażliwych obszaru Morza Bałtyckiego.
Przeprowadzono także konferencje, spotkania i seminaria (np. seminarium w Palandze, maj 2001 r.).

Zakres tematyczny projektu:

1. obszary przybrzeżne (lądowo-morskie), które są terenem konfliktów miedzy różnymi użytkownikami lud decydentami decydentami sposób użytkowania lub zagospodarowania bardzo ograniczonej przestrzeni i zasobów o wysokiej wartości oraz wrażliwości środowiska przyrodniczego bądź kulturowego. Występują one w obrębie pasa brzegu morskiego, stref ujściowych rzek, zalewów przybrzeżnych, a także nadmorskich stref w miastach.
2. obszary (akweny) morza terytorialnego, otwartego, coraz intensywniej wykorzystywane nie tylko przez tradycyjne dziedziny, jak żeglugę, rybołówstwo, a także turystykę, ale również SA obiektem zainteresowania innych dziedzin gospodarki, jak np. aqua-cultura, energetyka wiatrowa, eksploatacja zasobów mineralnych.

• podwyższenie wiedzy interesariuszy (lokalnych, regionalnych i narodowych podmiotów planowania i zarządzania rozwojem),
  
• znaczny wzrost świadomości, wiedzy i zaangażowania podmiotów odpowiedzialnych za rozwój lokalny obszarów przybrzeżnych oraz wypracowanie przez nich zasad i reguł dalszej współpracy oraz propozycji rozwiązań,
  
• zrealizowanie w każdym z obszarów pod-projektów praktycznych celów postawionych przez współpracujące podmioty i społeczności, np. dotyczących jakości życia, rozwoju gospodarczego i zachowania trwałości zasobów środowiska w wybranych obszarach przybrzeżnych,
  
• przygotowanie konkretnych propozycji organizacyjnych, prawnych bądź technicznych,
  
• przygotowanie rekomendacji koniecznych zmian w planach, propozycji rozwiązań proceduralnych lub instytucjonalnych w zakresie zarządzania na poziomie miasta, powiatu, zespołu gmin (czy innych jednostek administracyjnych) ułatwiających zarówno rozwiązywanie obecnych, jak i przyszłych konfliktów,
  
• prowadzenie działań w trybie współpracy wszystkich podmiotów o istotnych kompetencjach i w ścisłym związku z obowiązującym systemem planowania i zarządzania rozwojem.

Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego/INTERREG III B

Inicjatywa Wspólnotowa INTERREG III B

- http://www.baltcoast.org/
- Jacek Lendzion, Czy konflikty dotyczące zagospodarowania wybrzeża mogą przyczynić się do jego rozwoju? , „Czas Morza” nr 1 (16), maj 2002, s. 30- 34.

DFE

Angela Schultz-Zehden,Eike Otto
BaltCoast Co-ordination office
c/o BC Berlin-Consult GmbH, Twin Towers
D-12435 Berlin, Fanny - Zobel - Strasse 11
tel: +49 30 25467-0, fax: +49 30 25467-300
e-mail: coordination@baltcoast.or