Spójna ekonotka 17
z dnia 9.05.2005 r W dniu 9 maja 2005 r. odbyło się posiedzenie Komitetu Sterującego ds. części środowiskowej Funduszu Spójności. Po odejściu Ministra Szamałka nowym przewodniczącym Komitetu został Minister Podgajniak. Spotkanie Komitetu dotyczyło wyboru grupy dziesięciu projektów z zakresu gospodarki wodno-ściekowej tj. budowa sieci wodociągowych i kanalizacyjnych, budowa/modernizacja stacji uzdatniania wody i oczyszczalni ścieków.  Materiały zostały wysłane do członków komitetu zaledwie na trzy dni robocze przed terminem posiedzenia, co utrudniło wnikliwe zapoznanie się z informacjami dotyczącymi poszczególnych projektów. Dlatego też przedstawiciele POE zaapelowali do prezydium komitetu o przestrzeganie regulaminowego terminu pięciu dni roboczych na zapoznanie się z materiałami (analogiczna sugestia została skierowana odnośnie powiadamiania o terminie posiedzenia Komitetu). Kolejną kwestią poruszoną przed rozpoczęciem dyskusji nad poszczególnymi projektami była sprawa ocen oddziaływania na środowisko tzn. jak należy oceniać spełnienie wymogu przeprowadzenia OOŚ przez aplikujących do FS w kontekście zmian prawnych w tym zakresie. W odpowiedzi na to pytanie Minister Podgajniak poinformował, iż projekty które są już w trakcie przygotowania będą mogły kontynuować tą procedurę według starych przepisów prawnych, natomiast projekty zgłaszane w przyszłości będą musiały otrzymać tzw. decyzję środowiskową. Podgajniak zaznaczył, iż będzie istniała możliwość otrzymania decyzji środowiskowej dla już zgłoszonych projektów (jednak ubieganie się o tą decyzję zależeć będzie od woli aplikującego). Przedstawione informacje dotyczące dziesięciu projektów dotyczących gospodarki wodno-ściekowej wskazują na niski stopień ich przygotowania. Projekty te w większości nie posiadają opracowanej dokumentacji (studiów wykonalności, ocen oddziaływania na środowisko). Dlatego też w trakcie dyskusji ustalono, iż istnieje konieczność aby większość projektów wróciła powtórnie na posiedzenie Komitetu Sterującego. W tym kontekście należy podkreślić dwie kwestie na które zwrócili uwagę przedstawiciele ministerstw. W obecnej chwili brak jest dostatecznej liczby odpowiednio przygotowanych projektów (posiadających dokumentację techniczną, studia wykonalności, otrzymane pozwolenia na budowę, ustaloną strukturę organizacyjną projektu). Brak przygotowanych projektów powoduje, iż alokacja na 2005 r. może nie zostać w pełni wykorzystana (ok. 200 mln. Euro). Z kolei w latach następnych może pojawić się odwrotny problem związany z brakiem środków na sfinansowanie wszystkich projektów. Oprócz wyżej wymienionych projektów na Komitet Sterujący wróciła ponownie sprawa projektów przeciwpowodziowych oraz zbiorników retencyjnych. Przedstawiciel Ministerstwa zaproponował aby ponownie rozpatrzyć możliwość sfinansowania z Funduszu Spójności projektu Wrocławskiego Węzła Wodnego. Ponieważ podczas prac poprzedniego Komitetu Sterującego Minister Szamałek oświadczył, iż w trakcie negocjacji z Komisją Europejską ustalono, że z puli projektów należy wybrać jeden projekt pilotażowy i zaproponował aby był to projekt Zbiornika Racibórz. Komitet podzielił stanowiska Ministra. Przedstawiciele POE poprosili o dokładne wyjaśnienie uzgodnień ministerialnych z Komisją Europejską. Ponadto zwróciliśmy uwagę na fakt, iż FS w części środowiskowej został powołany dla wypełnienia zobowiązań negocjacyjnych w części środowiskowej, których niewypełnienie może w konsekwencji doprowadzić do nałożenia na Polskę wysokich kar finansowych. Dlatego też otwartym pozostaje pytanie o możliwość terminowego wypełnienia środowiskowych wymagań UE przy przerzuceniu znacznej części środków finansowych z FS na kapitałochłonne inwestycje w innych obszarach. Minister Podgajniak poinformował również o alternatywnych źródłach finansowania Wrocławskiego Węzła Wodnego i negocjacjach z  instytucjami finansowymi takimi jak Bank Rady Europy o przyznaniu pożyczki na domknięcie montażu finansowego tego projektu. Mimo zgłaszanych wątpliwości postanowiona na najbliższym posiedzeniu Komitetu ponownie rozpatrzyć projekt Wrocławskiego Węzła Wodnego. Wszystkich, którzy mogliby przybliżyć nam problemy z tym związane prosimy o kontakt i nadsyłanie materiałów. Andrzej Guła
Instytut Ekonomii Środowiska Andrzej Kassenberg
Instytut na Rzecz Ekorozwoju Uwaga! Na posiedzeniu zatwierdzono finansowanie budowy zbiornika przeciwpowodziowego Racibórz Dolny na rzece Odrze. Na kolejne posiedzenie przełożono natomiast dyskusję nad finansowaniem modernizacji Wrocławskiego Węzła Wodnego oraz projektu zbiornika Wielowieś Klasztorna. W związku z powyższym ponawiamy prośbę o pilne zglaszanie uwag i sugestii dotyczących tych projektów. Według uzyskanych informacji w sprawę finansowania Wrocławskiego Węzła Wodnego oraz zbiornika Racibórz zaangażowane są międzynarodowe instytucje finansowe m.in. Europejski Bank Inwestycyjny. Projektodawcy zatwierdzonego do finansowania projektu budowy zbiornika przeciwpowodziowego Racibórz Dolny przedstawili już plan wysiedleń i poinformowali, że konsultacje społeczne mają się zakończyć 7 czerwca. W związku z powyższym dolnośląskie organizacje proszone są o aktywny udział w tym procesie.